QScout: subklinische mastitis per kwartier detecteren
Het gewone celgetal vertelt u dat er iets mis is in het uier, maar niet precies waar of hoe erg. Het is één getal over vier kwartieren samen, en dat getal komt pas in de MPR-uitslag na weken. Voor wie subklinische mastitis vroeg wil aanpakken is dat te laat en te grof. Daarom gebruikt COWHS QScout: een on-farm analyse-apparaat dat per kwartier meet wat voor type afweercellen in de melk zitten, en direct een uitslag geeft.
Wat is subklinische mastitis en waarom QScout?
Subklinische mastitis is uierontsteking zonder zichtbare symptomen. De koe ziet er gezond uit, de melk is helder, maar in het uier woedt een ontsteking die productie kost en het risico op klinische mastitis verhoogt. Omdat er niets te zien is, wordt subklinische mastitis vaak pas ontdekt als het tankcelgetal oploopt of als een koe alsnog klinisch wordt.
Een traditionele celgetalmeting geeft het totaal aantal cellen per milliliter melk. QScout doet meer. Het apparaat voert een milk leukocyte differential uit: het telt de afweercellen en onderscheidt tussen neutrofielen, macrofagen en lymfocyten. Elk type cel vertelt iets anders over de staat van het uier. In een gezond kwartier domineren macrofagen en lymfocyten. Zodra neutrofielen de overhand krijgen, is dat een teken dat het immuunsysteem actief een infectie bestrijdt, ook als het totale celgetal nog niet sterk verhoogd is.
Daardoor detecteert QScout subklinische mastitis eerder dan een klassieke celgetalmeting.
Celgetal per kwartier, niet per koe
Een koe heeft vier kwartieren en bij mastitis is meestal maar een enkel kwartier aangedaan. Bij een traditionele meting uit de melktank worden alle vier kwartieren vermengd, waardoor een infectie in één kwartier kan worden uitgemiddeld. QScout meet per kwartier apart. Zo ziet u precies welk kwartier de boosdoener is en kunt u gericht ingrijpen, zonder dat u de hele koe behandelt voor een probleem dat in één speen zit.
Hoe werkt QScout in de praktijk?
QScout is ontwikkeld door Advanced Animal Diagnostics in de Verenigde Staten en wordt internationaal verdeeld via Zoetis. Het apparaat werkt als een lab in een doos. U neemt een melkmonster per kwartier, de cassette wordt in het QScout Farm Lab gezet, en het apparaat gebruikt fluorescentiemicroscopie om de afweercellen te tellen en te typeren. Binnen enkele minuten per kwartier krijgt u een objectieve uitslag die aangeeft of dat kwartier geïnfecteerd is.
De resultaten worden digitaal opgeslagen en koppelen aan de individuele koe. Daardoor bouwt u op termijn een beeld op van uiergezondheid per koe, per kwartier en over de tijd.
Wanneer zetten we QScout in?
COWHS adviseert QScout op drie kritieke momenten in de lactatiecyclus. Bij verse koeien in de eerste twee weken na het afkalven, omdat subklinische infecties die rond het kalven ontstaan anders onopgemerkt blijven en de hele lactatie productie kosten. Bij koeien met een onverklaarbaar verhoogd celgetal in de MPR, om te bepalen welk kwartier het probleem veroorzaakt en of behandelen nodig is. En bij het droogzetten, om selectief te bepalen welke koeien een droogzetter met antibiotica nodig hebben en welke zonder kunnen.
QScout en selectief droogzetten
Selectief droogzetten vraagt een betrouwbare manier om te bepalen welke koeien geïnfecteerd zijn op het moment van droogzetten. QScout geeft die informatie per kwartier. In Amerikaanse praktijkonderzoeken van de fabrikant leidde selectief droogzetten op basis van QScout-uitslagen tot ongeveer 47 procent minder antibioticumgebruik op koe-niveau en 59 procent minder op kwartier-niveau, zonder negatieve effecten op het infectiepercentage of het celgetal in de volgende lactatie.
Voor melkveebedrijven die onder de nieuwe EU-regelgeving willen stoppen met blind droogzetten, maar niet willen gokken welke koeien zonder antibiotica kunnen, is dat een concrete oplossing.
Van meting naar behandelplan
Een QScout-uitslag is geen eindpunt. COWHS bespreekt de resultaten samen met u en uw dierenarts, en koppelt ze aan uw celgetalhistorie en eventuele klinische mastitisgevallen. Op basis daarvan bepalen we per koe welke aanpak het beste past: gericht behandelen, selectief droogzetten, of als de infectie structureel is, afvoeren. Zo wordt elke meting omgezet in een beslissing die de uiergezondheid van uw bedrijf meetbaar vooruit helpt.
Onze diensten bieden wij aan in België en Duitsland. Bent u in Nederland gevestigd? Neem contact op, dan brengen wij u in contact met de juiste partij die dit voor u in Nederland kan verzorgen.
